NATO Ankara Zirvesi

NATO’nun yüzde 5 taahhüdü ne demek: 3,5 + 1,5 formülü

Ankara Zirvesi’nin en çok konuşulacak sayılarından biri yüzde 5. NATO’nun resmi bilgi notuna göre müttefikler, 2035’e kadar her yıl gayrisafi yurtiçi hasılanın yüzde 5’i düzeyinde savunma yatırımı hedefini kabul etmiş durumda.

3,5 neyi anlatıyor?

Formülün ilk bölümü yüzde 3,5. Bu kısım, NATO’nun kabul ettiği savunma harcaması tanımına göre çekirdek savunma ihtiyaçları ve kabiliyet hedefleri için ayrılacak ana payı ifade ediyor. Yani askerî kapasite, hazırlık, ekipman ve temel savunma gereksinimleri bu bölümün merkezinde.

1,5 neyi kapsıyor?

İkinci bölüm yüzde 1,5’e kadar çıkan savunma ve güvenlik bağlantılı yatırımlar. Kritik altyapının korunması, ağların savunulması, sivil hazırlık, dayanıklılık, inovasyon ve savunma sanayi tabanı bu alana giriyor.

Neden Ankara’da önemli?

NATO’nun kendi verisine göre Avrupa müttefikleri ve Kanada 2025’te savunma harcamalarını reel olarak yaklaşık yüzde 20 artırdı; nominal karşılığı 139 milyar dolar civarında ek artış olarak veriliyor. Ankara’da bu artışın hangi somut kabiliyetlere dönüşeceği daha kritik hale geliyor.

Bu yüzden yüzde 5 tartışmasını yalnız “bütçe büyüdü” diye okumak eksik kalır. Asıl mesele, paranın üretime, hazır kuvvete, müşterek alıma ve uzun vadeli güvenlik kapasitesine dönüşüp dönüşmeyeceği.