ABD ekonomisinin bugünkü iki verisi, büyümenin manşetinden çok işletme sahibinin ve ev arayan kişinin ne yaptığına bakacak: NFIB'nin temmuz küçük işletme iyimserliği ile mevcut konut satışları açıklanıyor. Biri geleceğe dönük niyeti, diğeri gerçekleşmiş talebi ölçüyor.
Küçük işletmelerin anketi, işgücü bulmanın zorlaşıp zorlaşmadığını, ücret ve fiyat artırma planlarını, satış beklentisini ve sermaye harcaması niyetini görünür kılıyor. Bu başlıklar tek tek büyük ekonomi haberleri gibi görünmeyebilir. Oysa istihdamın geniş tabanı, ücret baskısı ve hizmet fiyatları çoğu zaman büyük şirket bilançolarından önce burada kıpırdar.
Mevcut konut satışları ise başka bir kapıyı açıyor. Yeni ilanların çokluğu değil, daha önce yapılmış evlerin gerçekten el değiştirip değiştirmediği önem taşıyor. Kredi maliyeti, stok, fiyat ve alıcının bekleme kararı bu veride aynı masaya geliyor. Bir evin satılması, ekonomik güvenin soyut bir puandan daha somut hâlidir; satılmaması da yalnızca isteksizlik değil, finansmana erişim sorunu olabilir.
Bu iki veri aynı dili konuşmayabilir. Küçük işletme sahibi maliyetlerden yakınıp yine de eleman arayabilir; konut alıcısı ise gelirine güvense bile yüksek kredi yükü nedeniyle imzayı erteleyebilir. Sabahın asıl bilgisi burada: beklenti ile fiil arasındaki mesafe açılıyorsa, ekonomiyi yalnızca güven anketleriyle okumak hatalı olur.
Bu yüzden gözler yalnızca verinin iyi ya da kötü gelmesinde olmayacak. NFIB'de fiyat artırma ve istihdam niyetleri, konut satışlarında ise stok ve medyan fiyat birlikte okunmalı. Aynı rakamın arkasında biri ayakta kalmaya çalışan küçük bir işletme, diğeri aylık ödemeyi hesaplayan bir hane var.
Türkiye'de de haftanın kendi eşiği yaklaşıyor. TCMB'nin 13 Ağustos Para Politikası Kurulu kararı öncesinde piyasalar, enflasyon beklentisi ile kredi koşullarını birlikte tartıyor. Bugün açıklanacak ABD verileri Türkiye için doğrudan bir talimat vermeyecek; fakat merkez bankalarının neden yalnızca tek bir manşete bakmadığını hatırlatacak.
Takvimdeki sayıların gerçek anlamı, insanların ve işletmelerin o sayılara rağmen hangi kararı verdiğinde ortaya çıkıyor. Bu sabahın ölçüsü de bu: şirketler bekliyor mu, evler satılıyor mu ve aradaki mesafe ne kadar büyüyor?
