İstanbul Moda Akademisi’nin eylül takviminde moda tasarımı, editörlük ve yönetim programlarının yanına yapay zekâ araçlarını da koyması, sınıflardaki değişimin küçük bir işareti. Moda eğitimi artık yalnızca çizgi, kalıp ve dikiş sırasını öğretmiyor; tasarımın nasıl araştırılacağını, nasıl sunulacağını ve dijital ortamda nasıl dolaşıma gireceğini de öğretiyor.
Bu dönüşümün heyecan verici tarafı açık. Bir öğrenci fikrini daha hızlı görselleştirebilir, farklı renk ve silüet ihtimallerini sınayabilir, portfolyosunu daha düzenli kurabilir. İMA’nın 14 Eylül’de başlayacak bir yıllık Moda Tasarımı Diploma Programı, koleksiyon hazırlığını dijital çizim programları ve yapay zekâ araçlarıyla birlikte ele alacağını duyuruyor. 15 Eylül’de başlayacak Moda Editörlüğü ve Yaratıcı İçerik Programı da sosyal medya ve dijital platformların moda iletişimindeki ağırlığını müfredatına alıyor.
Fakat ekrandaki hız, tasarım bilgisinin yerine geçtiğinde eğitim kolayca görüntü üretme yarışına döner. Bir yapay zekâ aracının hazırladığı silüet, kumaşın bedende nasıl hareket edeceğini söylemez. Bir renk paleti, boyanın ışıkta nasıl değiştiğini; parlak bir yüzey, teri ve kırışığı; kusursuz görünen bir kalıp, kolu kaldırırken nerede gerileceğini tek başına anlatamaz. Moda fikri görüntüyle başlasa bile giysi bedene ve malzemeye döndüğünde hareket, kalıp ve bakım koşullarıyla test edilir.
Burada öğrencinin asıl kazanımı teknolojiye hâkim olmak kadar seçme yeteneği olmalı. Ekranın sunduğu seçeneklerden hangisinin bir tasarım fikrini ilerlettiğini, hangisinin yalnızca tanıdık bir estetik görüntüyü tekrarladığını ayırmak kolay değil. Bu ayrım için tarih, kültür, renk bilgisi, kalıp ve üretim süreci gerekir. Bu nedenle editör, bir görselin hangi kaynaktan geldiğini ve hangi iddiayı taşıdığını ayrıca kontrol eder.
Moda editörlüğü tarafında mesele daha da görünür. İMA, dijitalleşmeyle birlikte sektörün geleneksel dergicilik ve basın yapısından sosyal medya ve hızlı içerik üretimine doğru evrildiğini belirtiyor. Bu, haberin daha çabuk yayılması demek. Aynı anda bir koleksiyonun nerede üretildiği, kampanyadaki imgenin neyi sakladığı ve markanın kullandığı sıfatların hangi kanıta dayandığı da daha hızlı sorulmalı. Koleksiyonun üretim yeri, kampanyanın görsel kaynağı ve markanın sıfatları için yine ayrı doğrulama gerekir.
İstanbul’daki bu yeni eğitim hattı, şehrin moda hafızasıyla güncel teknoloji arasında bir geçiş kurabilir. Bunun yolu yapay zekâyı sınıfa sonradan eklenmiş parlak bir başlık gibi taşımaktan geçmiyor. Öğrencinin bir görseli üretmeden önce kaynağını araştırması, bir kumaşı adlandırmadan önce yapısını anlaması, bir koleksiyonu sunmadan önce hangi bedensel ve ekonomik koşullarda yaşayacağını düşünmesi gerekiyor.
Eylül ayında başlayacak programların vaat ettiği dijital beceriler değerli. Ancak iyi moda eğitimi, ekranda çoğalan ihtimallerin hangisinin uygulanabilir olduğunu öğrencinin çizim, kalıp ve numune aşamalarında sınamasını sağlamalı. Kumaşın ağırlığı, esnekliği ve bakım ihtiyacı bu sınamanın görünen sonuçlarını verir.
