Görsel: Gezdiren için özgün editoryal illüstrasyon
Bir montun kol ağzı, bir ayakkabının tabanı ya da bir çantanın köşesi kullanım sırasında yaş alır. Marka bu eşya için uzun ömür garantisi veriyorsa, okurun yıl sayısının yanında başka bilgilere de ihtiyacı olur. Hangi parça korunuyor, hangi kullanım izi kabul ediliyor ve başvuru nereye yapılacak? Bu bilgiler garanti koşullarında açıkça yazılmalı.
Avrupa Komisyonu’nun 27 Eylül 2026’da uygulanmaya başlayan tüketiciyi yeşil dönüşümde güçlendirme kuralları, mağaza ve çevrim içi satışta yasal garanti hakkını hatırlatan ortak bir bildirimin kullanılmasını gerektiriyor. Üretici, iki yılı aşan ve ürünün tamamını kapsayan ücretsiz bir ticari dayanıklılık garantisi sunarsa yeni EU GARAN etiketini kullanabiliyor. Etiket her üründe yer almaz; üreticinin seçtiği, koşulu belirli bir vaat için tasarlanıyor.
Moda için bu ayrım önemlidir. “Dayanıklı” sözcüğü kumaşın ilk dokunuşundaki güven hissini artırabilir; fakat ceketin astarı, fermuarı, tabanı, sapı ve dikişi aynı kullanım temposunda davranmaz. Ürün bütünü için verilen garantinin yanında, kapsam dışı durumların da ilk bakışta okunması gerekir. Yıkama, nem, sürtünme, tadilat ya da yanlış saklama gibi başlıklar sonradan dar bir müşteri hizmetleri yazışmasına bırakılırsa etiketin kurduğu açıklık eksik kalır.
Komisyonun sayfası, AB’de satılan mallar için en az iki yıllık yasal uygunluk garantisini de hatırlatıyor: Ürün amaçlandığı gibi çalışmadığında satıcı ücretsiz onarım veya değişim sağlamalı. Bu kural Türkiye’deki tüketici hukukunun kapsamını anlatmaz. Yine de sınır ötesi satış yapan moda markaları için yararlı bir karşılaştırma sunuyor; yasal hak ile markanın isteğe bağlı ticari vaadini tek satırda eritmek yerine ayrı ayrı anlatmak gerekiyor.
Mina Lâl Vardar, ürünün evde ve sokakta geçen zamanını garanti etiketinin yanına koyar. Garanti veriliyorsa ürün sayfasında süresi, kapsamı, istisnaları, talep kanalı, inceleme süresi ve onarım ya da değişim yolunun açık Türkçeyle bulunması gerekir. Örneğin ayakkabının yalnız üst yüzeyi mi, tabanı da mı güvence altında; bir çantanın metal parçası için ayrı süre var mı; onarım sırasında kargo bedeli kime ait? Bu bilgiler, fiyat seviyesi ne olursa olsun, ürün sayfasında satın alma öncesinde bulunmalı.
27 Eylül’de görünür olan EU GARAN etiketi, moda markalarına hazır bir güven duygusu dağıtmıyor. Uzun ömür sözü verecek markaya daha somut bir dil seçme fırsatı tanıyor. Okur da rozetin yanına kapsamı ve başvuru yolunu koyabildiğinde, kıyafetin vaadini vitrinden çıktıktan sonra daha sağlıklı değerlendirebilir.
