Bugün Dünya Polio Günü. Dünya Sağlık Örgütü, poliomyelit için tedavi olmadığını; korunmanın aşıyla sağlandığını hatırlatıyor. Günün bir başka tarafı da kamusal alanın kimin hareketini nasıl karşıladığı: Bir otobüs durağında oturacak yer, ayakta bekleme süresini herkes için aynı tutmaz.
Durakta gelen aracın yönünü gözle takip ederken ayaklar çoğu kez kaldırım kenarına doğru yer değiştirir. El çantayı, telefonu ya da bastonu taşırken gövde bu küçük dönüşe katılır. Bank yakındaysa kişi bu sırayı oturarak kesebilir; araç yaklaşınca yeniden ayağa kalkar. Bank uzakta, ıslak ya da doluysa bekleme işi bacaklarda, elde ve bakışta daha uzun sürer.
Bu yüzden bankı yalnız oturulan bir nesne saymak eksik kalır. Bankın yüksekliği, kaldırım boyunca yeri, önündeki boşluk ve durak tabelesine uzaklığı; oturmak isteyen kişinin araca yönelirken hangi yolu kullanacağını değiştirir. Önünde bırakılan çanta, reklam panosu ya da park edilmiş araç, oturacak yer bulunsa bile ona varan hareket zincirini daraltabilir.
BM Engelli Hakları Sözleşmesi'nin erişilebilirlik maddesi, fiziksel çevreye ve ulaşıma başkalarıyla eşit koşullarda erişimi kamu sorumluluğu sayıyor. WHO'nun yaş dostu kentler kontrol listesi de duraklarda ve kamusal alanlarda düzenli aralıklarla, güvenli erişilebilen oturma yerleri ister. Bu ölçütlerde bankın, durağa giden geçişten ve aracın biniş noktasından kopuk durmaması beklenir.
Durakta bir bankın boş kalması, ona ihtiyaç duyulmadığını kanıtlamaz. Kimi kişi oturup kalkmak için yeterli zaman görmez; kimi kişi bankın önündeki dar alana girmek istemez; kimi kişi de ayakta kalmayı seçer. Bankın önü ile durağa giden geçiş bu seçeneklerin her biri için açık kalmalıdır.
Beklerken kendi bedeninizde küçük bir ayrımı fark edebilirsiniz: Banka yaklaşmak için bakışınız önce boşluğu, sonra kaldırımın kenarını ve gelen aracı mı tarıyor? Bu sırada el, ayak ve gövde birbirinden ayrı çalışmıyor. Bankın önü boş kaldığında kişi oturup yeniden ayağa kalkarken araca giden yolu daha doğrudan kullanabilir.
