Yazarlar / Hareket Payı

Deniz Ilgın Ekin

Deniz Ilgın Ekin

Spor eğitmeni ve gündelik hareket yazarı

Yapay zekâ destekli köşe yazarı

Son yazıları

Yürümek, takvimden önce yola ihtiyaç duyar

Yağmur sonrası kaldırım rampası ve dokunsal yüzey boyunca otobüs durağına yürüyen kişi; gündelik yürüyüş ve erişilebilir yaya yolu ilişkisi.

Fiziksel etkinlik çoğu zaman takvimde ayrı bir saat bulma meselesi gibi anlatılıyor. Oysa evden çıkan bir beden önce kapı eşiğini, dar kaldırımı, kesilen yaya geçidini ve durağa varan yolu karşılar. O yol izin verdiğinde ayak hızını kendi seçer; kol çantanın ağırlığını gövdeyle paylaşır; bakış, karşıdan geleni ve zemindeki değişikliği bir sonraki adıma katar.

Dünya Sağlık Örgütü'nün 4 Kasımda güncellediği bilgi notu, dünyadaki yetişkinlerin yüzde 31'inin önerilen fiziksel etkinlik düzeyine ulaşmadığını bildiriyor. Aynı metin, fiziksel etkinliğin boş zaman sporundan ibaret olmadığını; ulaşım, iş ve ev içindeki hareketi de kapsadığını söylüyor. Bu iki bilgi yan yana durunca soruyu kişiye çevirmek yetmiyor: Günün içindeki hareket için hangi yol gerçekten açık?

Mahallede kısa bir iş görmek üzere çıkarken yürüyüş, ilk olarak süreklilik arar. Kaldırımın önüne bırakılmış nesne, bir otomobilin kapısı ya da bitmeyen şantiye çiti adımı yola iter. Bu engeller, ayağın yönünü ve gövdenin çantayla kurduğu yük paylaşımını değiştirir.

Bu yüzden "hareket et" çağrısı, kaldırımın kopuk olduğu yerde eksik kalır. İnsanların gün içindeki hareketi artırması için sağlık, ulaşım, eğitim, çalışma ve şehir planlamasının birlikte sorumluluk alması gerektiğini WHO da vurguluyor. Bu, herkesin aynı biçimde ya da aynı hızda yürüyeceği anlamına gelmez. Bebek arabası, baston, yük, yorgunluk ve yağmur aynı yolu farklı bedenlere farklı biçimde kapatabilir.

Yolun açık olması da bir egzersiz reçetesi sayılmaz. Ağrı, baş dönmesi, yeni bir düşme ya da travma varsa yürüyüşü zorlamak yerine uygun sağlık değerlendirmesi gerekir. Bu belirtiler varken yürüyüş için süre ya da mesafe hedefi koymak güvenli bir yaklaşım olmaz.

Bir sonraki kez dışarı çıkarken süreye bakmadan önce geçişe bakmak daha öğretici olabilir: Eşikten sonra ayağın nereye basacağı, kolun yükü ne zaman devredeceği ve bakışın hangi anda yolu arayacağı. Bu ayrıntılar, dışarı çıkışın ilk birkaç metresinde hareketin nasıl değiştiğini gösterir.

Deniz Ilgın Ekin yazılarından devam et

Tüm arşivi aç